Home » કૉંગ્રેસ અધ્યક્ષ: રાહુલ જ શા માટે? પ્રિયંકા કેમ નહીં?

કૉંગ્રેસ અધ્યક્ષ: રાહુલ જ શા માટે? પ્રિયંકા કેમ નહીં?

by Jaywant Pandya

(અભિયાન, દિ. ૧૬/૧૨/૧૭નો અંક)

અંતે રાહુલ ગાંધી કૉંગ્રેસના અધ્યક્ષ બની જ ગયા! યે તો હોના હી થા! રાજકીય પંડિતોને આ વાતનું કોઈ આશ્ચર્ય નથી. હા, નવાઈ એ વાતની જરૂર છે કે દેશમાં ૨૭-૨૭ ચૂંટણી જેના નેતૃત્વમાં કૉંગ્રેસ હારી તે રાહુલ ગાંધી પક્ષના અધ્યક્ષ બન્યા! શું કૉંગ્રેસીઓ રાહુલ ગાંધીના નેતૃત્વને સ્વીકારી શકશે કે પછી કૉંગ્રેસમાં વધુ એક વખત રાહુલ ગાંધી સામે બંડ થઈ ભાગલા થશે?

રાહુલ ગાંધી સામે સોનિયા ગાંધીએ તેમને ઉપાધ્યક્ષ બનાવ્યા ત્યારથી જ વિરોધના સૂરો ઉઠવા લાગ્યા હતા. અનેક કૉંગ્રેસી નેતાઓને લાગતું હતું કે રાહુલમાં કોઈ નેતૃત્વકળા જ નથી. રાહુલ પાસે ધરાતલનું જ્ઞાન અને સાદી જાણકારી પણ નથી. ઉપરાંત તેઓ નેતાઓ અને કાર્યકરોને પ્રોત્સાહિત અને પ્રેરિત કરી શકે તેવી તેમના પાસે આવડત નથી. ઉલટું જે રીતે વડા પ્રધાન મનમોહનસિંહ અમેરિકા ગયા હતા ત્યારે જ અપરાધી સાંસદો ચૂંટણી લડી શકે તેવો ખરડો રાહુલે જાહેરમાં પત્રકાર પરિષદમાં ફાડી નાખ્યો હતો તે જોતાં તેઓ પોતાના જ પક્ષના વરિષ્ઠ નેતા અને વડા પ્રધાન જેવા વ્યક્તિનું જાહેરમાં અપમાન કરી નાખતા ખચકાતા નહોતા. આ સ્થિતિ કૉંગ્રેસના નેતાઓ માટે સહ્ય નહોતી અને ભવિષ્યમાં પણ નહીં જ હોય.

દિગ્વિજયસિંહ જેવા ચમચાઓ રાહુલ ગાંધીને અધ્યક્ષ બનાવવાની માગણીઓ કર્યે રાખતા હતા પરંતુ સામે પક્ષે જેમણે દિલ્લી પર ત્રણ-ત્રણ મુદ્દત સુધી સફળ શાસન કર્યું તેવાં શીલા દીક્ષિત, પંજાબમાં (રાહુલ ગાંધી સામે પડીને તેમને પ્રચારથી દૂર રાખીને કૉંગ્રેસને ચૂંટણી જીતાડનાર) અમરિન્દરસિંહ, મિલિન્દ દેવરા જેવાં નેતાઓ રાહુલ ગાંધીની નેતૃત્વક્ષમતા અંગે જાહેરમાં આશંકા વ્યક્ત કરી ચૂક્યાં હતાં. દિગ્વિજયસિંહ પણ એટલું તો સ્વીકારી જ ચૂક્યા છે કે રાહુલમાં શાસક જેવો મિજાજ નથી. તે માત્ર વિરોધ જ કરી જાણે છે. અને લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા તરીકે જવાબદારી પણ રાહુલે લેવાનું પસંદ કર્યું નથી. તેના બદલે હંમેશાં ભાવહીન અને ગુસ્સાસભર ચહેરો તેમજ અસરવિહીન વક્તા જેવા મલ્લિકાર્જુન ખડગેને લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા બનાવી દેવાયા! સોનિયા ગાંધીએ ૧૯૯૯માં અટલ બિહારી વાજપેયી જેવા ધૂરંધર નેતા વડા પ્રધાન હતા ત્યારે વિપક્ષનાં નેતાની જવાબદારી સ્વીકારી હતી. અને ૨૦૦૪માં કૉંગ્રેસને વિજય અપાવ્યો હતો. રાહુલ ગાંધી પાર્ટ ટાઇમ પૉલિટિશિયનની જેમ વર્તે છે. તેઓ વારેવારે વેકેશન લેવા વિદેશ જતા રહે છે. મહત્ત્વના ખરડાઓ અને ચર્ચા દરમિયાન તેમની ગેરહાજરી ઊડીને આંખે વળગે તેવી હોય છે.

નિવેદનોમાં પણ તેઓ ‘આલુ કી ફૅક્ટરી’ લગાવવા જેવો બફાટ કરી બેસે છે કે પછી ‘ગરીબી એ તો માનસિકતા સિવાય બીજું કશું નથી’ તેમ કહી દે છે. આવાં નિવેદનો માટે કૉંગ્રેસના પ્રવક્તાઓને બચાવ કરવો અઘરો થઈ જાય છે. ભાજપ સમર્થકોએ તેમને એટલા બધા પપ્પુ તરીકે ચિતરી દીધા છે કે કૉંગ્રેસના ઉત્તર પ્રદેશના મેરઠ જિલ્લા પ્રમુખ વિનય પ્રધાન જેવા નેતાઓ પણ તેમને ‘પપ્પુ’ કહી બેસે છે. સંભવત: આથી જ સોનિયા ગાંધીએ ૧૯-૧૯ વર્ષ કૉંગ્રેસનું અધ્યક્ષ પદ પોતાના હાથમાં રાખ્યું. ૨૦૧૩માં રાહુલને કૉંગ્રેસના ઉપાધ્યક્ષ બનાવાયા પરંતુ અધ્યક્ષ બનવા માટે તેમણે ચાર વર્ષ રાહ જોવી પડી.

આની સામે પ્રિયંકા ગાંધી વાડ્રા કૉંગ્રેસનું સુકાન હાથમાં લે તો જરૂર ફેર પડે તેમ માત્ર કૉંગ્રેસીઓ જ નહીં, પરંતુ વિરોધીઓ પણ માને છે. પ્રિયંકા સુંદર ચહેરો છે, એમનું સ્મિત મોહક છે, તેઓ બુદ્ધિમાન છે, એમનું હિન્દી સારું છે. અત્યાર સુધીમાં તેમણે પ્રચાર નહેરુ-ગાંધી પરિવારની રાયબરેલી-અમેઠી પૂરતો સીમિત રાખ્યો છે, પરંતુ જેટલો પ્રચાર કર્યો છે તે મજબૂત રીતે કર્યો છે. વર્ષ ૨૦૧૪ની ચૂંટણીમાં નરેન્દ્ર મોદીએ દૂરદર્શનને આપેલા ઇન્ટરવ્યૂમાં પ્રિયંકા ગાંધી સામે પણ આક્ષેપો કરવાનું ટાળ્યું હતું અને કહ્યું હતું કે તેઓ તેમની પુત્રી સમાન છે. આમ, પ્રિયંકા ગાંધીની વાત આવે ત્યારે મોદીજી પણ એક પગલું પાછળ હટી જાય છે. એ વખતે પ્રિયંકાએ બહુ જ સીમિત શબ્દોમાં જવાબ આપી દીધો હતો: “હું રાજીવ ગાંધીની દીકરી છું.” મોદીજી માટે સોનિયા અને રાહુલ પર ‘માં બેટે કી સરકાર’ કહી પ્રહારો કરવા સરળ છે, પરંતુ પ્રિયંકા જેવી પ્રમાણમાં કોરી પાટી જેવાં નેતા આવે તો પ્રહારો અઘરા બની જાય.

૨૦૧૪ની ચૂંટણી વખતે નરેન્દ્ર મોદીને ભાજપે વડા પ્રધાન પદના ઉમેદવાર જાહેર કરી દીધા હતા. કૉંગ્રેસ બહુ જ ખરાબ સ્થિતિમાં હતી. ભ્રષ્ટાચાર, વિરોધીઓ પર તડાપીટ, નેતાઓના અહંકાર અને વાણી વિલાસ…આ બધાના કારણે કૉંગ્રેસ સરકારમાંથી જાય તેવી પૂરી શક્યતા હતી. સોનિયા ગાંધી બીમાર થઈ ચૂક્યાં હતાં અને સારવાર માટે વારંવાર અમેરિકા જઈ રહ્યાં હતાં. મોદીના વાવાઝોડા સામે સોનિયા કે રાહુલ ફાવે તેમ નહોતાં. આ સ્થિતિમાં ઘણા રાજકીય પંડિતો માનતા હતા કે કૉંગ્રેસ હુકમનો એક્કો કાઢી પ્રિયંકાને મેદાનમાં ઉતારશે અને વડાં પ્રધાન પદનાં ઉમેદવાર બનાવશે. પરંતુ વડા પ્રધાન પદના ઉમેદવાર બનાવવાના તો દૂર પણ પ્રિયંકાએ પ્રચારમાં પણ અખિલ ભારતીય સ્તરે ઝંપલાવ્યું નહીં.

ઉત્તર પ્રદેશ સહિત ભારતના ઘણા ખૂણાઓમાંથી પ્રિયંકાને સક્રિય રાજકારણમાં લાવવાની માગણી સમયે-સમયે ઉઠતી રહે છે. પરંતુ પ્રિયંકા હજુ મગનું નામ મરી નથી પાડતાં. કદાચ, પતિ રોબર્ટ વાડ્રાના રાજસ્થાન અને હરિયાણામાં કથિત જમીન કૌભાંડો, રોબર્ટના પિતા, બહેન અને ભાઈનાં શંકાસ્પદ મૃત્યુ વગેરે પ્રશ્નોની ભૂતાવળ પ્રિયંકા સામે ઊઠે તે ચિંતા હોઈ શકે. દૂન સ્કૂલમાં પ્રિયંકાએ પોતાના દીકરા રૈહાનની પાછળ અટક ગાંધી લખાવી હતી પરંતુ તેના સહાધ્યાયીઓએ તેની મજાક ઉડાવતાં પછી વાડ્રા અટક કરાવી દીધી હતી, આ વાત પણ ભાજપ ઊછાળે તેવી ચિંતા હોઈ શકે. આ ઉપરાંત દાદી ઈન્દિરાજી અને પિતા રાજીવજીની હત્યા પણ પ્રિયંકાને સક્રિય રાજકારણમાં પ્રવેશતા અટકાવતી હોય તેવું બને. અલબત્ત, ગત ઉત્તર પ્રદેશ ચૂંટણીમાં પડદા પાછળ પ્રિયંકાએ સક્રિય ભૂમિકા ભજવી હતી. જોકે પહેલાં ‘સત્તર સાલ, યુપી બેહાલ’ કહીને સમાજવાદી પક્ષની સરકાર સામે અભિયાન અને પછી તેની સાથે ગઠબંધન જેવા અણઘડ નિર્ણયો રાહુલના હતા કે પ્રિયંકાના તે હજુ બહાર નથી આવ્યું એટલે એ ચૂંટણીમાં ફિયાસ્કા માટે કોણ જવાબદાર તે કહી શકાય નહીં. નહેરુ-ગાંધી પરિવાર રાજકારણથી ઝાઝો દૂર રહી શકતો નથી. અત્યારે તો રાહુલે જવાબદારી સંભાળી છે પરંતુ જો રાહુલે રાજસ્થાન, મધ્યપ્રદેશ, કર્ણાટક વગેરે ચૂંટણીઓમાં વિજય ન અપાવ્યો તો ૨૦૧૯ની લોકસભા ચૂંટણી સમયે કૉંગ્રેસ પ્રિયંકાનું પત્તું ઉતરવા મજબૂર થશે.

તે સમયે પ્રિયંકા પોતાની જાતને દૂર રાખી શકશે? તેલ જુઓ, તેલની ધાર જુઓ!

You may also like

1 comment

smdave1940 13/12/2017 - 12:08 PM

THE SEX OF THE PALM SYMBOL PERTAINS TO MALE

Reply

Leave a Comment

Your donation can help this website keep running. Please donate from ₹ 10 to whatever you want.